Fissür Örtücü Uygulaması
Fissür Örtücü Nedir?
Fissür örtücü (sealant), azı dişlerinin çiğneme yüzeyindeki derin oluk ve çukurların (fissür) çürük önleyici reçine ile kapatılmasıdır. İnvaziv olmayan koruyucu bir uygulamadır; diş dokusu kaldırılmaz ve dolgu değildir.
Esas endikasyon sağlam mine yüzeyleridir. Mevcut kavitasyonlu çürük tedavi edilmelidir; başlangıç (nonkavitasyonlu) lezyonlar ayrı klinik değerlendirme gerektirir ve her vakada sealant uygun olmayabilir.
Uygulama Süreci
Diş yüzeyi temizlenir, asit pürüzlendirme uygulanır ve bonding sonrası sealant materyali fissürlere yerleştirilir. Işık ile sertleştirme yapılır. Oklüzyon kontrolü ve fazla materyal düzeltmesi tamamlanır.
Genellikle anestezi gerektirmez; kısa süreli bir işlemdir. Çocuğun iş birliği sağlanamazsa seans ertelenebilir.
Dolgudan Farkı
Dolgu çürük dokusunun temizlenip kavitenin materyal ile doldurulmasıdır. Fissür örtücü sağlam diş yüzeyinde koruyucu bariyer oluşturur. İki işlem farklı endikasyonlara sahiptir; birbirinin yerine geçmez.
Kavitasyon varsa önce restoratif tedavi planlanır; sealant çürük tedavisi değildir.
Kimler İçin Uygun?
Yüksek çürük riski olan çocuklar, derin fissürlü azı dişleri ve yeni süren 6 yaş ve 12 yaş azı dişleri değerlendirilebilir. Her çocuğa otomatik uygulanmaz; risk değerlendirmesi yapılır.
Florür uygulaması, fırçalama ve beslenme eğitimi ile birlikte planlanmalıdır; hijyen alışkanlıklarının yerine geçmez.
Takip ve Sınırlar
Sealant tam koruma vaat etmez; kontrol muayenesinde aşınma, kırık veya ayrılma değerlendirilir. Gerekirse yenileme yapılır. Fissür örtücü olmayan yüzeylerde veya sealant kenarlarında çürük gelişebilir.
Uygulama sonrası birkaç saat sert gıdalardan kaçınma önerilebilir. Yeni süren azı dişlerde ek sealant değerlendirmesi kontrol randevusunda yapılabilir.
Düzenli diş hekimi kontrolleri sealant bütünlüğünü izlemek için önemlidir. Hijyen eğitimi sealant ile birlikte verilmelidir; tek başına yeterli koruma sağlamaz.
6 ve 12 yaş azı dişleri sealant için sık değerlendirilen dişlerdir; her dişe otomatik uygulanmaz. Ortodontik aparey takılı dönemde fissür erişimi zorlaşabilir; kontrol randevularında yeniden değerlendirme yapılabilir.
Sealant materyali ışıkla sertleştirilir; işlem sonrası oklüzyon kontrol edilir. Çocuğun iş birliği sağlanamazsa seans ertelenebilir; zorlama uygulama önerilmez.
Kontrol randevularında sealant bütünlüğü, kenar sızıntısı ve yeni süren dişler için ek uygulama ihtiyacı değerlendirilir. Sürekli şekerli atıştırmalık tüketimi ve yetersiz fırçalama sealant etkinliğini azaltabilir.